Στις 4:30 το απόγευμα της Τετάρτης 7 Μαΐου 2025, οι πύλες του Βατικανού έκλεισαν πίσω από 133 καρδινάλιους. Το κονκλάβιο – η πιο μυστική εκλογική διαδικασία του κόσμου – ξεκίνησε επισήμως, με σκοπό την εκλογή του νέου Ποντίφικα, διαδόχου του Πάπα Φραγκίσκου, ο οποίος απεβίωσε στις 21 Απριλίου.
Η τελετή άνοιξε με την πομπή των καρδιναλίων από το Παρεκκλήσι του Παύλου προς την Καπέλα Σιξτίνα, υπό τον ήχο της Λιτανείας των Αγίων. Εκεί, οι 133 εκλέκτορες κάτω των 80 ετών θα παραμείνουν απομονωμένοι, χωρίς πρόσβαση σε κινητά, ηλεκτρονικές συσκευές ή επικοινωνία με τον έξω κόσμο, μέχρι να αναδείξουν τον νέο Πάπα.
Το κονκλάβιο – από τη λατινική φράση cum clave («με κλειδί») – συνοδεύεται από δρακόντεια μέτρα ασφαλείας. Η Καπέλα Σιξτίνα και οι γύρω εγκαταστάσεις ελέγχθηκαν για μικρόφωνα, ενώ χρησιμοποιούνται παρεμβολείς για να αποκλείεται κάθε σήμα κινητού ή Wi-Fi. Όλοι οι παρόντες, από τους γιατρούς ως το προσωπικό κουζίνας, έχουν ορκιστεί απόλυτη μυστικότητα.
Η μυστικότητα είναι απόλυτη – και ιερή. Οποιαδήποτε παραβίαση μπορεί να οδηγήσει ακόμα και σε αφορισμό. Οι κάρδιναλοι ορκίζονται σιωπή και απομόνωση. Δεν υπάρχουν τηλεοράσεις, ραδιόφωνα, εφημερίδες. Τα παράθυρα στους ξενώνες παραμένουν κλειστά. Ο κανόνας είναι «εμπιστοσύνη με έλεγχο», όπως χαρακτηριστικά λένε στελέχη του Βατικανού.
Οι κάρδιναλοι έχουν χωριστεί σε τρεις βασικές τάσεις: μεταρρυθμιστές, μετριοπαθείς και συντηρητικοί. Για την εκλογή απαιτούνται τα 2/3 των ψήφων – δηλαδή 89 ψήφοι. Από τους 133 εκλέκτορες, οι 108 έχουν διοριστεί από τον Πάπα Φραγκίσκο, γεγονός που μπορεί να επηρεάσει την κατεύθυνση της εκλογής.
Η διαδικασία της εκλογής
Την πρώτη ημέρα πραγματοποιείται μία ψηφοφορία. Από τη δεύτερη, ακολουθούν έως και τέσσερις ψηφοφορίες την ημέρα – δύο το πρωί και δύο το απόγευμα. Κάθε γύρος ξεκινά με την προσευχή και τον όρκο των καρδιναλίων. Γράφουν σε ένα χαρτί τη φράση: «Eligo in Summum Pontificem» – «Εκλέγω ως Ανώτατο Ποντίφικα» – και το ρίχνουν σε ένα στρογγυλό δοχείο.
Η καταμέτρηση είναι διπλά ελεγχόμενη. Τρεις καρδινάλιοι διαβάζουν τις ψήφους και σημειώνουν τα ονόματα. Οι ψήφοι δένονται με νήμα και καίγονται, παράγοντας μαύρο ή λευκό καπνό από την καμινάδα της Καπέλα Σιξτίνα. Μαύρος καπνός σημαίνει ότι δεν υπήρξε εκλογή. Ο λευκός καπνός – μαζί με τις καμπάνες του Αγίου Πέτρου – αναγγέλλει στον κόσμο: «Habemus Papam».
Εάν μετά από 33 άκαρπους γύρους δεν υπάρχει αποτέλεσμα, η διαδικασία περιορίζεται σε επαναληπτικό γύρο με τους δύο επικρατέστερους υποψηφίους, οι οποίοι δεν μπορούν να ψηφίσουν.
Οι επικρατέστεροι υποψήφιοι
Πέντε ονόματα συγκεντρώνουν τα περισσότερα βλέμματα:
-
Πιέτρο Παρολίν (Ιταλία, 70 ετών): Καρδινάλιος-γραμματέας του Βατικανού, μετριοπαθής και έμπειρος διπλωμάτης. Θεωρείται το φαβορί.
-
Λουίς Αντόνιο Τάγκλε (Φιλιππίνες, 67 ετών): Λαοφιλής και χαρισματικός, αποκαλείται «ο Ασιάτης Φραγκίσκος». Αν εκλεγεί, θα είναι ο πρώτος Πάπας από την Ασία.
-
Ματέο Ζούπι (Ιταλία, 69 ετών): Μεταρρυθμιστής, με έργο στην Ουκρανία και υποστήριξη προς κοινωνικά ευάλωτες ομάδες. Αντιπροσωπεύει μια προοδευτική Καθολική Εκκλησία.
-
Πίτερ Έρντο (Ουγγαρία, 72 ετών): Συντηρητικός, αντίθετος σε ανοιχτές μεταρρυθμίσεις. Αν εκλεγεί, θα σημάνει επιστροφή σε πιο παραδοσιακές θέσεις.
-
Πιερμπατίστα Πιτσαμπάλα (Ιεροσόλυμα, 60 ετών): Πατριάρχης των Αγίων Τόπων, δημοφιλής και με ισχυρές γεωπολιτικές διασυνδέσεις. Θεωρείται ανερχόμενο όνομα.
Το τέλος της σιωπής
Μόλις επιλεγεί νέος Πάπας, ο κοσμήτορας του Κολλεγίου τον ρωτά αν αποδέχεται την εκλογή και ποιο όνομα θα λάβει. Μετά την προσευχή του στο παρεκκλήσι του Παύλου, ο νέος Ποντίφικας εμφανίζεται στο μπαλκόνι του Αγίου Πέτρου, για να απευθύνει τα πρώτα του λόγια ως Πάπας.
Ο κόσμος θα ακούσει τότε τη φράση που περιμένει με αγωνία:
«Habemus Papam!» – Έχουμε Πάπα!